ZASADA PROPORCJONALNOŚCI
W związku z masową wycinką drzew, powodującą znaczne pomniejszenie drzewostanu na obszarze całego państwa, Sejm uchwalił ustawę o lasach. Ustawa ta wprowadziła bezwzględny zakaz wyrębu drzew na okres 15 lat w lasach państwowych oraz stanowiących własność prywatną. Senat przyjął ustawę w całości. Prezydent jednak odmówił jej podpisania i skierował wniosek do Tybunału Konstytucyjnego o zbadanie zgodności ustawy z Konstytucją. Zdaniem Prezydenta wprowadzenie ograniczenia prawa własności właścicieli lasów należy uznać za nadmierne. W trakcie rozprawy przed Trybunałem Konstytucyjnym przedstawiciel Sejmu zaznaczył, że zgodnie z art. 64 ust. 3 Konstytucji możliwe jest ograniczenie prawa własności w drodze ustawy. Podkreślił też, że skoro Konstytcuja w art. 64 bezpośrednio normuje kwestie ograniczenia prawa własności, to nie ma zastosowania klauzula generelna, jaką jest proporcjonalność.
Pytania:
1. Czy zasada proporcjonalności ma zastosowanie w przypadku ograniczenia każdego z konstytucyjnych praw i każdej z konstytucyjnej wolności?
2. Czy ustawa o lasach spełnia warunki proporcjonalności w aspekcie formalnym?
3. Czy ustawa o lasach spełnia warunki proporcjonalności w aspekcie materialnym?
4. Jaka jest treść wyrażonej w art. 31 ust. 3 Konstytucji "konieczności"? Czy jej warunki zostały spełnione?
5. Na czym polega koncepcja "istoty" wolności i prawa? Co orzeknie Trybunał Konstytucyjny.
Pomiędzy Polską, Słowacja i Ukrainą została zawarta umowa międzynarodowa o utworzeniu nowego środkowoeuropejskiego parku narodowego o powierzchni 2,5 tys.km2 na terytorium 3 państw. Umowa, ktora precyzowała terytorium parku została niezwłocznie ratyfikowana, w tym przez Prezydenta RP. Wśród jej postanowień znalazły się przepisy bezpośrednio nakazujące wywłaszczenie osób (lub podmiotów prawa) posiadających nieruchomości na tym obszarze. Pozbawienie własnosci było konieczne ze względu na istotę i cel w/w umowy.
Wojeciech D. , właściciel 200 ha ziemi i leśniczówki był wzburzony, gdyż chciał tam prowadzić w przyszłości gospodarstwo agroturystyczne. Postanowił nie dopuścić do wywłaszczenia, powołując m.in. ARGUMENTY KONSTYTUCYJNE.
1) Jakie argumenty może przywołać Wojciech D. by nie dopuścić do wywłaszczenia?
2) Czy w tym przypadku doniosłość ma charakter umowy międzynarodowej, w szczególności czy jest to umowa o cechach z art.91 ust.1 i 2 w związku z art.89 Konstytucji?
3)Jakie środki prawne przysługują Wojciechowi D, aby uniemożliwić wywłaszczenie?
Komisja ustawodawcza przygotowała projekt ustawy zmieniającej ustawę- Kodeks pracy. Po przekazaniu projektu Marszalkowi sejmu powołano- jako organ opiniodawczy- Komisję Nadzwyczajną, mająca za zadanie wspieranie Komisji Ustawodawczej, w której toczyły się zasadniczne prace nad projektami. Zgodnie z wolą Marszałka Sejmu, na posiedzeniu Komisji Ustawodawczej odbyło się pierwsze czytanie projektu ustawy. Kilku posłów niezrzeszonych zadeklarowanło chęć uczestniczenia w tym posiedzeniu komisji, jednak przewodniczący Komisji Ustawodawczej oświadczył, że prawo uczestniczenia w pracach komisji sejmowej przysługuję tylko członkom tejże komisji. Podczas drugiego czytania, które odbyło się na posiedzeniu plenarnym Sejmu, Komisja Sprawiedliwości i Praw Człowieka zglosiła dwie poprawki do projektu, za ktorymi w ostatecznym głosowaniu opowiedziała się większość posłów. Poprawki te zostały zamieszczone w tekście przyjetej przez Sejm ustawy o zmienie ustawy- Kodeks pracy.
1. Oceń słuszność decyzji o powołaniu Komisji Nadzwyczajnej. Czy zakres jej uprawnień został określony prawidłowo?
2. Ocen decyzję Marszałka Sejmu dotyczącą pierwszego czytania projektu ustawy?
3. Czy przewodniczący Komisji Ustawodawczej postąpił właściwie, nie dopuszczając posłów niezrzeszonych do uczestnictwa w posiedzeniu komisji?
4. Jakie nieprawidłowości proceduralne wystąpiły przy drugim czytaniu projektu ustawy?
Proszę o pomoc w rozwiązaniu KAZUSA
Dnia 1 września 2004r. - na 4 miesiące przed początkiem roku budżetowego - Rada Miinistrów przedłożyła Sejmowi projekt ustawy budżetowej na rok następny. W głosowaniu za przyjęciem projektu opowiedziało się 200 posłów, 75 było przeciw, nikt nie wstrzymał się od głosu. Marszałek Sejmu przekazał ustawę Senatowi. Senatorowie zwykłą większością głosów, w obecności połowy ustawowej liczby uprawnionych do głosowania uchwalili poprawki i po 25 dniach od otrzymania ustawy skierowali ją do ponownych prac w Sejmie. Posłowie bezwzględną większością głosów, w obecności 2/3 ustawowej liczby uprawnionych do głosowania, opowiedzieli się za poprawkami Senatu. Marszałek Senatu przekazał 1 kwietnia 2005 r. poprawioną ustawę do podpisu Prezydentowi, który jednak zawetował ustawę i stanowczo oświadczył, że jej nie podpisze w takim kształcie. Wobec takiego obrotu sprawy Sejm przystąpił do rozpatrywania prezydenckiego wniosku. Większość posłów zapowiadała publicznie, że zagłosuje sza odrzuceniem weta, w związku z czym Prezydent, nie chce dopuścić do ponownego uchwalenia ustawy, zarządził skrócenie kadencji Sejmu.
1. Oceń dopuszczalność złożenia projektu budżetowego przez obywateli.
2. Czy poprawka senacka powinna się znaleźć w ustawie przedstawionej Prezydentowi do podpisu?
3. Czy Prezydent miał prawo zawetować ustawę i zarządzić skrócenie kadencji Sejmu?
Kazus 1
W związku ze wzrastającym zainteresowaniem parlamentarzystów wypoczynkiem na Mazurach grupa posłów złożyła projekt ustawy o budowie ośrodka wypoczynkowego. Inicjatywa poselska spotkała się z dużym uznaniem kolegów ze wspólnych ław sejmowych, w związku z czym Sejm szybko wydał odpowiedni akt normatywny. Na podstawie tak wydanej ustawy właściwy organ administracji publicznej wywłaszczył Leona Z. z jego nieruchomości położonej nad jednym z mazurskich jezior. Niezadowolony Leon Z. udał się do swgo kolegi ze studiów z prośbą o poradę prawną. Ten polecił mu złożenie odwołania od decyzji wywłaszczeniowej, co też Leon Z. uczynił. Po pewnym czasie organ drugiej instancji utrzymał jednak w mocy zaskarżoną decyzję. Po upływie roku Leon Z. dowiedział się z telewizji o możliwości złożenia do Trybunału Konstytucyjnego wniosku o uchylenie decyzji wywłaszczeniowej. Przygotował więc wniosek, który niezwłocznie złożył do TK.
Oceń prawidłowość skargi konstytucyjnej złożonej przez Leona K.
Kazus 2
W grudniu 2013 odbywały się w Polsce manewry wojsk NATO. W celu umożliwienia dotarcia na nie ciężkim pojazdom opancerzonym, Minister Obrony Narodowej wydał odpowiednie rozporządzenie, zgodnie z którym maszyny te mogły bez zgody właścicieli przejechać przez niezabudowane nieruchomości gruntowe. Leon Z. nie zgodził się na przejazd czołgów przez swoje pole, za co został prawomocnie skazany. Po wyczerpaniu drogi sądowej skierował skargę do TK podnosząc, że rozporządzenie MON naruszyło przepisy kodeksu cywilnego mówiącego o uprawnieniach właściciela.
Oceń prawidłowość skargi konstytucyjnej złożonej przez Leona K.
Kazus 3
Ustawodawca, pragnąc uporządkować zasady funkcjonowania sektora energetycznego, nałożył na przedsiębiorców zajmujących się dostarczaniem paliw lub energii liczne obowiązki. Chodziło w szczególności o uzależnienie możliwości prowadzenia wspomnianej działalności od uzyskania koncesji, obowiązek zawarcia umowy sprzedaży paliw lub energii, jeżeli tylko druga strona spełnia warunki opisane w ustawie, czy też obowiązek utrzymywania zapasów paliw lub energii. Ponadto organy władzy wykonawczej wyposażono w liczne kompetencje reglamentacyjne, np. możliwość ograniczenia sprzedaży paliw lub energii czy określanie założeń polityki energetycznej państwa. Organizacje gospodarcze zrzeszające przedsiębiorców branży energetycznej powzięły wątpliwość odnośnie do tego, czy Konstytucja uzasadnia tego typu działalność ustawodawcy, i zwróciły się z apelem do Prezydenta o zawetowanie ustawy.
Czy istnieje wartość konstytucyjna uzasadniająca nałożenie tak daleko idących obowiązków na przedsiębiorstwa energetyczne?